Zo lang mogelijk zelfstandig

‘Ouderen met beginnende dementie kunnen best wel zelfstandig thuis wonen met hulp van familie of thuiszorg’, concluderen Joy en Angell in hun verslag over hun ontmoeting met mevrouw Groeneveld. Brayenda en Jaliny hebben een soortgelijke ervaring als zij mevrouw Soerjadi interviewen.

Waar mevrouw Groeneveld vlak na de oorlog opgroeit in een oer-Hollands, katholiek gezin in Amsterdam, heeft mevrouw Soerjadi haar wortels in Indonesië. Beide vrouwen leiden in hun jonge jaren totaal verschillende levens, maar er is ook een overeenkomst: het belang dat beiden hechten aan hun onafhankelijkheid. Mevrouw Groeneveld is nooit getrouwd en blijft bewust kinderloos, omdat ze bij haar moeder zag hoe die zich volledig in dienst stelde van haar gezin. Mevrouw Groeneveld gaat al jong werken in een herenmodezaak en later in een lederwarenzaak, die ze na 25 jaar trouwe dienst overneemt met haar vriend. Als deze vriend een hardnekkig alcoholprobleem blijkt te hebben, is ze blij dat de zaak en het huis op haar naam staan; ze zet haar inmiddels ex-vriend op straat.

Mevrouw Soerjadi werkt twintig jaar lang als verpleegkundige. Nadat ze haar man in Indonesië leert kennen vertrekt ze met hem naar Nederland. Ze krijgen samen drie kinderen, voor wie ze de zorg delen. Het gezin reist veel, onder andere naar Indonesië en Amerika. Vele – voornamelijk Indonesische – souvenirs sieren mevrouw Soerjadi’s huis nog steeds.

Eigen boontjes doppen
Gewend als beide dames zijn om hun eigen boontjes te doppen, geven ze hun afnemende zelfstandigheid niet zomaar op als ze dementie ontwikkelen. Ze doen er alles aan om met hulp van familie en vrienden thuis te blijven wonen. Na een valpartij waardoor mevrouw Groeneveld haar linkerarm niet meer volledig kan gebruiken, gaat ze een tijdje bij haar zus wonen om daarna toch weer terug naar huis te gaan. Zelf boodschappen doen, koken en afwassen met één arm lukt mevrouw Groeneveld nog redelijk, al vindt ze het wel vermoeiend. Ze schakelt huishoudelijke hulp in.

Mevrouw Soerjadi verhuist na het overlijden van haar man naar Almere omdat haar kinderen daar wonen. Ze heeft haar kinderen te verstaan gegeven dat ze echt niet naar een verpleeghuis wil, omdat ze dan haar onafhankelijkheid verliest. Haar kinderen geven gehoor aan deze wens en springen bij door voor haar te koken en huishoudelijke klusjes te doen. Drie dagen per week is mevrouw op een Indonesische dagbesteding te vinden. Verder redt mevrouw zichzelf met thuiszorg en wat kleine bezigheden als breien en lezen.

Hulpmiddeltjes
De grootste ‘handicap’ voor mevrouw Groeneveld is toch het vergeten: wat ging ze pakken in de keuken, wanneer had ze ook al weer een afspraak in het ziekenhuis? Daarom schrijft ze zo veel mogelijk op. Daar heeft ze een speciaal boekje voor. Ze schrijft niet alleen praktische zaken op zoals dagelijkse klusjes of afspraken, maar ook wat ze meemaakt. Haar familie noteert er boodschappen in zoals ‘lieve oma, donderdag kom ik weer langs’. Het boekje geeft haar houvast; het gaat overal mee naartoe, zodat mevrouw Groeneveld iets heeft om op terug te vallen als haar geheugen het laat afweten. Joy en Angell schrijven er ook iets in over zichzelf.

Het brengt Joy en Angell op het idee om mensen in het tehuis waar zij stage lopen, ook zo’n boekje te geven. Naast dit persoonlijke ‘journaal’ leggen ze een woordenboekje, voor als mevrouw Groeneveld niet op een woord kan komen. En puzzelboekjes met ‘woordzoekers’, zodat mensen actief woorden blijven opzoeken.

Verrassend
Zowel Brayenda en Jaliny als Joy en Angell zijn positief verrast over de openheid én de mate van zelfstandigheid van hun interviewkandidaten. ‘We hadden onze twijfels of iemand met dementie wel veel zou kunnen vertellen over vroeger’, bekent Brayenda, ‘maar het was een hele leuke ervaring. Mevrouw Soerjadi vertelde honderduit over haar leven en we hebben veel geleerd over Indonesië.’ Mevrouw Groeneveld lijkt nog wat zelfstandiger dan mevrouw Soerjadi. Angell: ‘Het meeste doet mevrouw zelf. Ze heeft eigenlijk alleen wat huishoudelijke hulp en geheugensteuntjes nodig. Verder kan ze nog prima zelfstandig wonen.’ Een eye-opener voor de vier studenten.

Geen reacties op "Zo lang mogelijk zelfstandig"

    Plaats een reactie

    Het e-mail adres wordt niet gepubliceerd